کیفری یا حقوقی شدن چک

چه زمانی چک کیفری می شود؟ امروزه چک تعداد زیادی از دعاوی جاری در محاکم اعم از شورای حل اختلاف، کیفری و یا دادگاه حقوقی را به خودش اختصاص داده. به همین فراخور سوال تعداد زیادی ازکاربران در همین رابطه در باره چک کیفری و شرایط آن و این موضوع که چک در چه شرایطی قابلیت شکایت کیفری دارد مطرح می باشد و ما به علت اینکه چک ومسائل مربوط به آن بسیار مفصل است در این مقاله فقط به همین پرسش پاسخ می دهیم که در چه شرایطی چک کیفری و یا حقوقی است؟

چک چه زمانی چک کیفری می شود

اگر چک یک تاریخ داشته باشد، یا به عبارتی تاریخ سر رسید و وصول آن یکی باشد و در پشت آن اشاره به تاریخ دیگر نشده باشد که نشان دهنده وعده دار بودن چک کند، و در همان سر رسید به بانک رود و برگشت بخورد می توان از طریق کیفری اقدام کرد.

درسته که معمولا چک ها رو وعده دار صادر می کنند و تاریخ صدور رو تاریخ برداشت می زنند اما در ظاهر به این علت که یک تاریخ بیشتر در چک نیست اصل و فرض بر روز بودن چک است.

اما اگر

تاریخ صدور آن متفاوت از تاریخ برداشت باشد دیگر کیفری نیست. در ادامه توضیحات بیشتر را ارائه می دهیم.

به موارد ذیل توجه داشته باشید:

اگر صادر کننده چک :

  • اقدامی انجام دهد که به علت عدم تطابق امضا یا قلم خوردگی بانک از پرداخت وجه خودداری کند
  • اقدامی انجام دهد که به علت منطبق نبودن تاریخ به حروف و عدد بانک از پرداخت خودداری کند
  • بند فوق راجع به عدم تطابق مبلغ به ریال و تومان و یا حروف و عدد هم جاری است
  • اگر صادر کننده قسمتی از وجه چک یا تمام آن را از حساب خارج نماید

این اقدامات جرم محسوب می شود و مطابق ماده ۶ قانون صدور چک به حبس از شش ماه تا دو سال و یا جزای نقدی معادل یک چهارم تمام وجه چک و یا یک چهارم میزان کسر موجودی هنگام برگشت چک محکوم می شود.

کاربرانی که با تماس با سامانه مشهد وکیل می پرسیدند چه زمانی چک کیفری می شود این بند را هم در نظر داشته باشند.

این مقاله را مطالعه کنید: نکات بخشش مهریه

چه چک هایی کیفری نیستند قابلیت شکایت ندارند؟

در موارد ذیل چک جنبه کیفری خود را از دست می دهد و دیگر قابلیت پیگیری از این جهت را ندارد

۱- چک هایی که دارای وعده باشند

اصول و مبنای بوجود آمدن چک برای این منظور بوده تا در معاملات در جایی که امکان ندارد، از وجه نقد به علت سختی آن استفاده نشود، لیکن معامله کنندگان به جای وجه نقد از چک استفاده می نمودند. یهنی چه؟ یعنی بجای پولی که همانجا نقدی می خواستند پرداخت کنند اعتباری معامله می کردند، نه وعده دارد. به بیانی دیگر چک کشیدن به این معنی بوده که شخص معادل آن مبلغ را در جساب بانکی خود در همان لحظه دارد، و فرض بر این است که برای همان لحظه چک صادر شده.

فکر می کنم متوجه شده باشید منظور ما چیست!! صادر کنندگان چک باید اثبات کنند که چکی که کشیده اند وعده دارد بوده، و به این علت که تنها یک تاریخ ( تاریخ صدور ) بر روی چک موجود است در عمل این کار سخت به نظر می رسد و صادر کننده چک نیازمند وکیل برای دفاع از این موضوع است.

۲- چک هایی که بصورت سفید امضا صادر شده اند

یکی از موکلین ما چند چک به همسرش داده بود بدون قید مبلغ و یا تاریخ… ایشان خودش رفته بود جای مبلغ و تاریخ را پر کرده بود و به گمان اینکه می تواند طرح شکایت کیفری نماید این اقدام را انجام داده بود، اما وکیل امور چک مشهد وکیل با اقدام بجا و منطقی و ارجاع به کارشناسی این موضوع را که چک سفید اما بوده ثابت کرد و دیگر شکایت کیفری چک منصرف شد

۳- چک های صادر شده برای تضمین

به چه علت برای چک جنبه کیفری در نظر گرفته اند؟ قبلا هم توضیح دادیم که صادر کننده فرضا مدیون دارنده است، و وقتی چک را صادر می کند یعنی در همان تاریخ معادل آن مبلغ را در حساب بانکی خود دارد!! پس هنگامی که شخصی مدیون دیگری نیست و بابت تضمین انجام تعهدی یا معامله ای به دیگری چکی می دهد دیگر نمی توان برای آن وصف کیفری قائل آمد.

حال ممکن است برایتان سوال بوجود بیاید اگر ما بهعنوان مثال بابت معامله ای چکی احت عنوان تضمین دادیم اما در آن قید نکردیم که بابت ضمانت است طرف می تواند شکایت کیفری علیه ما مطرح کند؟

پاسخ وکیل چک مشهد وکیا به این سوال این است که در اینگونه موارد با ارائه قرارداد، شاهد، یا حتی قولنامه ( بسته به موضوع ) می توان ثابت نمود که چک صادر شده بابت تضمین بوده و دارنده در نهایت بتواند اقدام حقوقی کند.

۴- چک مشروط

یعنی پرداخت آن منوط به صورت پذیرفتن شرطی باشد، که هم می تواند در خود چک به آن اشاره شده باشد یا در قولنامه یا قرارداد جداگانه ای.

۵- معاملات نامشروع

چکی که بابت معاملات نامشروع یا ربا صادر شده باشد درصورت اثبات دیگر جنبه کیفری خواهد داشت.

۶- نکته مهم آخر!

این مورد خیلی فراگیر هست و تقریبا برای بیشتر عزیزان صدق می کنه و اون اینکه اگر دارنده چک ظرف شش ماه از تاریخی که چک صادر شده با مراجعه به بانک گواهی عدم پرداخت نگیرد!! یا میره به یانک و گواهی میگیره اما باز ظرف شش ماه دیگه اقدام به طرح شکایت کیفری نمی کند.

خب حالا مجازات چک بی محل چقدره؟

طبق ماده ۷ قانون صدور چک:

اگر مبلغ چک کمتر ۱ میلیون تومان باشد به حبس حداکثر تاشش ماه، اگر بین ۱ میلین تا ۵ میلیون تومان باشد به حبس از ۶ ماه تا ۱ سال و چنانچه مبلغ بیش از ۵ میلیون تومان باشد به حبس ۱ تا دو سال و ممنوعیت دو ساله از داشتن دست چک محکوم می شود.

و در صورتی که چندین چک بلا محل صادر شده باشد مجموع مبالغ مناط عمل است.

خب حالا اگر چکمون حقوقی شد باید چه کار کنیم؟

راجع به این موضوع مفصل جداگانه صحبت خواهیم کرد اما خالی از لطف نیست که به چند موضوع توجه داشته باشید:

باید توجه داشته باشید که چک را هم می توان کیفری، هم از طریق ثبت و هم حقوقی اقدام نمود،

هنگامی که چک را قصد اقدام از طریق اجرای ثبت را داشته باشید باید گواهی عدم پرداخت و لاشه چک را تحویل دهید ( راجع به طرق وصول چک و اقدام از طریق اجرای ثبت مفصلاتوضیح خواهیم داد)

برای اقدام از طریق دادگاه و یا شورای حل اختلاف می بایست هزینه دادرسی پرداخت کنید و دادخواست خود را ارائه دهید.

هزینه دادرسی چک

دعاوی تا ۲۰ میلیون تومان ۲/۵ درصد  و بالای ۲۰ میلیون تومان ۳/۵ درصد هزینه دادرسی دارند.

امیدواریم اگر بدنبال یافتن پاسخ این سوال بودید که چک چه زمانی کیفری می شود و وارد سامانه ما شده باشید توانسته باشیم به شما کمک کنیم.

تماس با مشهد وکیل

چنانچه نیاز به برقراری ارتباط با گروه مشهد وکیل را دارید و یا نیازمند جلسه مشاوره با وکیل برای چک هستید با ما تماس حاصل نمایید.
۰۹۱۵۴۵۶۲۶۶۱